Prawo i terminy

System prawa azbestowego w Polsce oparty jest na następujących aktach prawnych:

• 1Ustawa z 19.06.1997 r. o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest (Dz.U. 1997 nr 101 poz. 628) — zakaz produkcji, importu i obrotu od 28.03.1998 r.
• 2Rozporządzenie MŚ z 09.12.2010 r. w sprawie zakresu informacji oraz wzorów formularzy służących do sporządzania i przekazywania zbiorczych zestawień danych — wzory formularzy zgłoszeniowych
• 3Rozporządzenie MG z 13.12.2010 r. w sprawie wymagań w zakresie wykorzystywania i przemieszczania azbestu oraz wyrobów zawierających azbest — zasady bezpiecznego użytkowania
• 4Dyrektywa UE 1999/77/WE — zakaz stosowania azbestu w UE
• 5Dyrektywa UE 2009/148/WE — ochrona pracowników przed narażeniem na azbest
• 6Program Oczyszczania Kraju z Azbestu 2009–2032 — Uchwała Rady Ministrów nr 39/2010

Właściciel lub zarządca nieruchomości z azbestem jest zobowiązany do:

• 1ZGŁOSZENIA — złożenia formularza 'Informacja o wyrobach zawierających azbest' do wójta/burmistrza/prezydenta miasta w terminie do 31 stycznia każdego roku (za rok poprzedni)
• 2INWENTARYZACJI — sporządzenia corocznego spisu wyrobów zawierających azbest z oceną ich stanu technicznego
• 3OCENY STANU — skali 1–3: dobry/niezadawalający/zły — decydującej o pilności usunięcia
• 4BEZPIECZNEGO UŻYTKOWANIA — zapewnienia że wyroby nie stanowią zagrożenia dla zdrowia
• 5USUNIĘCIA — gdy stan techniczny jest oceniony jako 'zły' lub 'niezadowalający' — obowiązek niezwłocznego usunięcia
• 6DOKUMENTACJI — przechowywania dokumentów potwierdzających odbiór azbestu przez 5 lat

Kluczowe daty i terminy, o których musisz pamiętać:

• 131 stycznia każdego roku — termin złożenia rocznej 'Informacji o wyrobach zawierających azbest' do gminy
• 228.03.1998 — data obowiązywania zakazu stosowania azbestu w Polsce
• 3Do 2032 roku — cel całkowitego usunięcia azbestu z Polski (Program Rządowy)
• 4Niezwłocznie — termin usunięcia wyrobów ocenionych jako 'złe' (3° na skali stanu technicznego)
• 5W ciągu 30 dni — termin zgłoszenia zmiany stanu wyrobów azbestowych do urzędu gminy
• 6Co roku — termin aktualizacji inwentaryzacji wyrobów azbestowych

Niedopełnienie obowiązków azbestowych grozi poważnymi sankcjami:

• 1Do 50 000 zł — administracyjna kara pieniężna za brak zgłoszenia lub niezgodne z prawem postępowanie z azbestem (art. 14 Ustawy)
• 2Do 2 lat więzienia — kara karna za samodzielne usuwanie azbestu bez certyfikatu lub narażenie innych na kontakt z azbestem
• 3Do 25 000 zł — kara za brak wymaganej dokumentacji lub nieudostępnienie jej organom kontrolnym
• 4Odpowiedzialność cywilna — właściciel może zostać pociągnięty do odpowiedzialności za szkody zdrowotne wyrządzone innym osobom przez zaniedbanie
• 5Mandat — inspektor PIP (Państwowa Inspekcja Pracy) lub SANEPID może nałożyć mandat do 2 000 zł za bieżące naruszenia

Absolutnie NIE — i to z kilku powodów. Prawo: usuwanie azbestu może wykonywać wyłącznie podmiot z certyfikatem wydanym przez Ministra Klimatu i Środowiska. Bezpieczeństwo: bez specjalistycznego sprzętu i procedur ryzykujesz wdychanie śmiertelnych włókien. Kara: samodzielne usuwanie grozi karą grzywny lub nawet pozbawieniem wolności do 2 lat. Co więcej — firma ubezpieczeniowa może odmówić wypłaty odszkodowania jeśli wykaże, że azbest był usuwany samodzielnie i spowodował szkody. Nie ma żadnego powodu, żeby ryzykować — certyfikowane firmy są dostępne w całej Polsce, a dofinansowanie do 90% kosztów często jest dostępne.